استنكاف ابتدايي و پذيرش نهايي خلافت از سوي امام علي (ع)

در پي شورش انقلابيون در سال 35 هجري در شهر مدينه، كه به قتل عثمان، خليفة سوم انجاميد، امام علي† با اصرار مردم براي پذيرش خلافت مواجه شد. آن حضرت، با اينكه پيش از اين همواره به غصب خلافت خويش معترض بود، ابتدا از پذيرش اين امر استنكاف مي‌كرد و حاضر نبود امر خلافت را عهده‌دار شود؛ اما سرانجام و در پي اصرار مردم، با اكراه اين مسئوليت را پذيرفت. در پژوهش حاضر، تلاش بر اين است با تكيه بر سخنان اميرالمؤمنين و با استفاده از داده‌هاي تاريخي،‌ علل خودداري ابتدايي و پذيرش نهايي خلافت از سوي آن حضرت تبيين شود. به‌نظر مي‌رسد انحراف خلافت از مسير اصلي خويش و اوضاع آشفتة حكومت در اين زمان، اميد هرگونه اصلاح امور را از بين برده بود؛ از همين روي حضرت از پذيرش خلافت خوداري مي‌كرد؛ اما حضور و حمايت جدي مردم از ايشان، حجت را بر آن حضرت تمام كرد و ايشان را به پذيرش اين مسئوليت متقاعد ساخت.