بازتاب سياست عشايري رضاشاه در اشعار و سروده هاي بومي بويراحمد

سياست عشايري رضاشاه كه بر تحقق رؤياي ناپختة پيدايش دولت مدرن در ايران استوار شده بود، بر استبداد، سركوب و حذف از صحنه اجتماع، بنياد نهاده شده بود. عشاير، قشر مولدي بودند كه بنا به ذات زندگي خويش، مي­بايست كوچ رو باشند تا دام­ هاي خود را پرورش دهند و با ييلاق و قشلاق مستمر و مشقت آميز زيست خود را تضمين نمايند. رضاشاه و حاميان فكري و عملي حكومت وي – در داخل و خارج – نه تنها در انديشة رفع مشكلات و سختي­ هاي زندگي عشاير نبودند؛ كه تمام هستي عشاير را هدف قرار دادند و از بين بردند. اسكان اجباري (تخته قاپو)، تغيير لباس و به تبع آن تغيير شكل و هويت، مسئله خدمت وظيفه يا همان اجباري، گرفتن و پاره كردن و سوختن سياه چادرهاي عشاير و مواردي از اين دست، مردم را به ستوه آورده بود. بازتاب اين سياست ستمگرانه و متعديانه، در ادبيات عاميانة بويراحمد متجلي و منعكس گرديد و در اشعار و سروده هاي اين قوم خود را نشان داد. با اين حال بخش اعظم ادبيات و سروده­ هاي قوم به دليل عدم كتابت و نيز وفات كساني كه دورة صعب رضاشاه را به چشم ديده بودند، از بين رفته است. به رغم اين نقيصه، بخشي از اشعار و سروده هاي بويراحمد در باب سياست عشايري رضاشاه، كه هم زمان با رخدادها نقل و نشر شده، گردآوري و بررسي گرديده است. از آنچه تا امروز در مكتوبات و منقولات محلي بر جاي مانده، برمي‌آيد كه وقايع مهم و شخصيت‌هاي مؤثر در ذهن و زبان­ عامه و شاعران اين­ قوم محفـوظ و بازتاب داشته است؛ اشعاري دربارة شخصيت هاي جنگجو و شجاع، نبردهاي مهم و مؤثر، تغيير لباس و تغيير شكل و هويت، طرح اجباري (= سربازي). سروده ­هاي موجود، هم به زبان فارسي است و هم به گويش محلي. اين مقاله كه بر مبناي روش كتابخانه اي و جمع آوري ميداني و شيوه تحقيق تاريخي، توصيف و تحليل گرديده، به گوشه اي از ادبيات و سروده ­هاي بومي بويراحمد در باب رخدادها، اقدامات و سياست عشايري رضاشاه پرداخته است.