انسجام متن تعاريف در كتابهاي درسي دانشگاهي

«تعريف» اصطلاحات و واژه‌ها بخش اساسي و جدايي‌ناپذير كتاب درسي دانشگاهي است و منبعي است براي يادگيري. اين جستار تلاشي است در جهت كاربرد مفاهيم زبان‌شناسي متن و نظرية نقش‌گراي هليدي در توصيف «تعريف» كه سنتاً با رويكردهاي منطقي و فلسفي بررسي شده است. نگارندگان در پي آن هستند با آسيب‌شناسي نمونه‌اي از تعاريف مندرج در كتابهاي درسي دانشگاهي، بابي را براي نقد و ارزيابي روشمند اين مقوله بگشايند.اين مقاله، ابتدا به توصيف «تعريف» و ساختار و شاخصهاي آن مي‌پردازد و سپس هفت عامل ايجاد متن (انسجام، پيوستگي، آگاهي‌بخشي، بافت‌مندي، بينامتنيت، مقبوليت، و قصدمندي)، و هفت عامل ايجاد انسجام (وابستگي و پيوند، ضماير، حذف، تكرار، روابط معنايي، صفات تفضيلي، شماره‌گذاري) را در 70 نمونه از تعاريف كتابهاي درسي دانشگاهي بررسي مي‌كند. اين بررسي نشان خواهد داد كه تعريف از ويژگيهاي متن برخوردار است، و در ضمن به موارد زير اشاره خواهد كرد: متداول‌ترين عوامل متني و انسجامي تعاريف؛ ساخت اطلاعي غالبِ تعاريف؛ عوامل متني و انسجامي آسيب‌ديده در تعاريف نمونه.