ارتباط بين جمعيت اوليه نماتد ريشه گرهي (Meloidogyne javanica) و ميزان خسارت به گياه باميه (Abelmoschus esculentus)

(The relationship of initial population densities of Meloidogyne javanica and damage level on okra (Abelmoschus esculentus

به منظور بررسي اثر جمعيت­ هاي اوليه ­ي نماتد Meloidogyne javanica روي رشد و عملكرد رقم سلطاني گياه باميه (Abelmoschus esculentus) در سال 1392 آزمايش مزرعه ­اي درون كرت­ هايي به ابعاد 3 × 2 متر انجام شد. اين پژوهش در قالب طرح كاملا تصادفي با پنج تكرار و چهارده سطح جمعيت كه از سري‌هاي هندسي تبعيت مي‌كردند (0 تا 512 تخم يا لارو سن دوم در هر سانتي‌متر مكعب خاك) انجام شد. در سطوح بالاي جمعيت نماتد (256 <)، كليه­ ي گياهان مورد آزمايش از بين رفتند. داده‌هاي وزن تر و خشك اندام هوايي و ميزان محصول به خوبي در معادله خسارت سين‌هورست جاي گذاري شدند و حد تحمل براي اين صفات به ترتيب 0/34، 0/33 و 0/28 تخم يا لارو سن دوم در هر سانتي‌متر مكعب خاك برآورد شد. حداكثر نرخ تكثير نماتد در شرايط مزرعه 749 و تراكم تعادل آن 159 عدد تخم و لارو سن دوم در هر سانتي‌متر مكعب خاك تخمين زده شد. فاكتور توليدمثل با جمعيت اوليه نماتد ارتباط منفي داشت و بيشترين فاكتور توليدمثل در كمترين جمعيت اوليه نماتد مشاهده شد. آستانه خسارت گياه باميه (كاهش 10% محصول) بر اساس برآورد مدل رگرسيوني سين‌هورست، تراكم 0/85 عدد تخم يا لارو نماتد در هر سانتي‌متر مكعب خاك بود كه نشان دهنده­ ي حساسيت گياه باميه به نماتد M. javanica است.

A field experiment was conducted in the 2 × 3 m plots to determine the effect of different initial population densities of Meloidogyne javanica on growth parameters and yield of okra (Abelmoschus esculentus; cv. Soltani) in 2013. This research was carried out based on completely randomized design (CRD) with five replications using a geometric series of 14 nematode population densities (0 to 512 eggs or second stage juveniles (J2) / cm3 soil). The plants died at high levels of nematode population (> 256). The relative shoot fresh and dry weight and relative yield fitted the Seinhorst damage model and the tolerance limit for those traits was 0.34, 0.33 and 0.28 eggs or J2 / cm3 soil, respectively. The maximum multiplication rate was 749 and the equilibrium density was 159 eggs or J2 / cm3 soil. Nematode reproduction factor was negatively correlated with the initial populations as the highest multiplication was occurred at the lowest initial population densities. Damage threshold (10% yield loss) of okra to M. javanica was estimated as 0.85 eggs or J2 / cm3 soil which represented the susceptibility of okra plant to M. javanica.