ارزيابي هوش اخلاقي در افراد با تيپ شبانه‌روزيِ صبحگاهي و ميانه و شامگاهي

پژوهش حاضر با هدف ارزيابي هوش اخلاقي در افراد با تيپ شبانه‌روزيِ صبحگاهي و ميانه و شامگاهي انجام گرفت. اين تحقيق با رويكرد روش‌شناسي كمّي در قالب طرح علّي‌مقايسه‌اي در سه گروه، افراد با الگوهاي صبحگاهي و ميانه و شامگاهي بررسي شدند. نمونۀ پژوهش در مرحلۀ اول، شامل 230 دانشجوي كارشناسي يا كارشناسي‌ارشد دختر و پسر 18 تا 32 ساله بود. 178 نفر با استفاده از روش نمونه‌گيري در دسترس و آزمون غربالگري صبحگاهي‌شامگاهي و باتوجه‌به نمرۀ آن‌ها در پرسش‌نامۀ صبحگاهي‌شامگاهي انتخاب و در سه گروه، تيپ صبحگاهي (66 نفر) و تيپ ميانه (70) و تيپ شامگاهي ( 42 نفر) بررسي شدند. از دو پرسش‌نامۀ صبحگاهي‌شامگاهي و پرسش‌نامۀ هوش اخلاقي، به‌عنوان ابزار جمع‌آوري داده‌ها استفاده شد. تحليل آماري با استفاده از آزمون تحليل واريانس چندمتغيره نشان داد كه بين سه گروه، از نظر بخشش و هوش اخلاقي (نمره كل) تفاوت معنادار وجود دارد. نتايج نشان داد كه افراد صبحگاهي ازلحاظ بخشش و هوش اخلاقي بالاتر از افرادِ با تيپ ميانه و شامگاهي بودند. يافته‌هاي پژوهش وجود تفاوت بخشش و هوش اخلاقي بين سه گروه را تأييد كرد. به سه دليل انتقال و ترويج ارزش‌هاي اخلاقي و فرهنگي، شكوفاكردن توانايي‌هاي فردي و اجتماعي و كمك به رشد شخصيتي، عاطفي، رفتاري و فكري دانشجويان داراي اهميت است: 1. هوش اخلاقي يكي از ابعاد هوش است كه چارچوبي براي عملكرد صحيح انسان‌ها فراهم مي‌آورد و به‌عنوان عامل پيش‌بيني‌كنندۀ رفتار محسوب مي‌شود؛ 2. اخلاق‌مندي به‌عنوان سرمايۀ راهبردي براي مجموعه‌هاي انساني مطرح است و پيش‌شرط زندگي اجتماعي كارآمد را تشكيل مي‌دهد؛3.دانشگاه از مجموعه‌هاي بسيار مهم انساني در هر جامعه است. بنابراين لازم است، پژوهش‌هاي بيشتري در اين زمينه انجام بگيرد و متغيرهاي بيشتري كه با اين مؤلفه مرتبط هستند، از زواياي متفاوت بررسي شوند.