محاسبه بيشينه شتاب لرزهاي گسل شمال تبريز با استفاده از شبيه‌سازي لرزه‌اي چشمه گسل محدود

Computing maximum seismic acceleration of North Tabriz Fault using earthquake simulation based on finite fault source

رخداد زﻣﯿﻦ‌ﻟﺮزه‌هاي تاريخي و دستگاهي در ﻧﺰدﯾﮑﯽ ﮔﺴﻞ شمال تبريز ﺷﺎﻫﺪي ﺑﺮ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻟﺮزه‌ﺧﯿﺰي اﯾﻦ ﮔﺴﻞ است ﮐﻪ زﻣﯿﻦ‌ﻟﺮزه‌هاي تارﯾﺨﯽ ﺑﺎ ﺑﺰرﮔﯽ بيشتر از 7 را دركارنامه خود دارد. در اين پژوهش ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از رواﺑﻂ ﺗﺠﺮﺑﯽ موجود، زﻣﯿﻦ‌ﻟﺮزه‌هاي تاريخي، مطالعات ﻟﺮزه‌ﺧﯿﺰي و ﻫﻨﺪﺳﻪ ﮔﺴﻞ شمال تبريز، ﯾﮏ ﺳﻨﺎرﯾﻮي ﻟﺮزه‌اي ﺑﺎ ﺑﺰرﮔﯽ 7/7 ﺗﻌﺮﯾﻒ شد. ﺑﺎ اﻧﺠﺎم ﺷﺒﯿﻪ‌سازي ﺑﻪ روش «ﺷﺒﯿﻪ‌سازي ﮐﺎﺗﻮره‌اي چشمه گسل محدود ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ بسامد ﮔﻮﺷﻪ دﯾﻨﺎﻣﯿﮏ» ﻣﺸﺎﻫﺪه شد ﮐﻪ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﯽ ﺧﻮﺑﯽ ميان ﻣﻘﺎدﯾﺮ ﺑﯿﺸﯿﻨﻪ ﺷﺘﺎب ﺑﺮآورد شده و اﻟﮕﻮي رواﺑﻂ ﮐﺎﻫﯿﺪﮔﯽ وجود دارد. ﻧﻘﺸﻪ ﻟﺮزش ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﻧﺸﺎن ﻣﯽ‌دهد ﮐﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮﯾﻦ جنبش نيرومند زﻣﯿﻦ در ﻧﻮاﺣﯽ شمال باختر، شمال و شمال خاور شهر تبريز در امتداد مشابه با آزيموت گسل ديده مي‌شود. همچنين بيشينه شتاب حاصل از شبيه‌سازي با بيشينه شتاب حاصل از روابط كاهندگي تقريباً يكسان است.

The occurrence of historical and instrumental earthquakes near the North Tabriz Fault in NW Iran is an evidence for seismic activity of this fault, which recorded historical earthquakes with magnitudes greater than 7. In this study, existing experimental relations, historical seismicity, and the fault geometry were used to define a Mw 7.7 earthquake scenario. The stochastic finite fault modeling based on a dynamic corner frequency shows a good agreement between maximum estimated acceleration and common attenuation patterns. The derived shake map illustrates that the stongest ground motion is observed in the NW, N and NE of the tabriz city along a zone parallel to the fault. In addition, the maximum acceleration derived from simulation is almost equal to that computed from attenuation patterns.