نقد رويكرد طبيعت‌گرايي علمي در خصوص رابطۀ علم و متافيزيك

A Critical Survey to Scientific Naturalism Considering the Relation between Science and Metaphysic

هدف: طبيعت‌گرايان، متافيزيك را به عنوان معرفتي پيشيني و مقدم بر علم نمي‌پذيرند و معتقدند مسيري فراعلمي براي فهم متافيزيكي وجود ندارد. در اين ديدگاه، علم به عنوان مطالعۀ تجربي بر «متافيزيك» مقدّم است و متافيزيكدانان، متافيزيك خود را در «درون» مرزهاي علم معاصر شكل مي‌دهند. هدف اين محقق در اين مقاله، بررسي اين مسئله بود كه آيا ديدگاه طبيعت‌گرايان در اين خصوص، ديدگاهي منسجم است؟ و آيا در عمل، نظريه‌هاي علمي منطبق با الگوي طبيعت‌گرايان شكل مي‌گيرند و رشد مي‌يابند؟ روش: در اين مقاله از روش اسنادي- تحليلي استفاده شده است. يافته‌ها و نتيجه‌گيري: ادعاي طبيعتگرايان در خصوص رابطۀ علم و متافيزيك، خود‌شكن است؛ به اين معنا كه براي توجيه ديدگاه خود چاره‌اي جز توسل به متافيزيك ندارند. همچنين بر خلاف نگرش طبيعت‌گرايان، نظريه‌هاي علمي در عمل، هماهنگ با ديدگاه طبيعت‌گرايان شكل نمي‌گيرند و متافيزيك به عنوان چارچوبي براي علم، نقشي اساسي در شكل‌گيري و رشد نظريات علمي ايفا مي‌كند.

Objectives:Naturalists don’t accept metaphysics as a priori knowledge and prior to science and believe that there is no extra scientific route to metaphysical understanding. In this view, science, as an empirical study, is prior to metaphysics and metaphysicians’ aim to do metaphysics wholly within the bounds of contemporary science. The purpose of this paper is to examine whether (1) is the naturalist view of this matter a coherent viewpoint? an‎d (2) whether scientific theories are formulated and grown up in accordance with the naturalist pattern or not? Method: The method of the present article is documentary-analytical. Results and Conclusion: Naturalist’s position is not justifiable. In fact, I offer arguments that show naturalist’s position is self-defeating; and scientific theories, practically, don’t arise according to naturalist’s position.