ناحيه‌بندي آب‌وهوايي نوار جنوبي درياي خزر با روش‌ هاي آماري چند متغيره

شناسايي مناطق همگن آب‌وهوايي نقش مؤثري در موفقيت برنامه‌هاي توسعۀ منطقه‌اي دارد. سامانۀ آب‌وهوا از عناصر، عوامل و متغيرهاي مختلفي تشكيل شده است كه باهم سازگان اقليمي يك منطقه را ايجاد مي‌كنند. روش‌هاي چند متغيره قابليت تركيب و همپوشاني انواع عناصر و متغيرها را با وزن‌هاي متناسبي در ناحيه‌بندي اقليمي دارند. در اين پژوهش، پهنه‌بندي آب‌وهوايي ناحيۀ خزر با استفاده از تحليل عاملي و تحليل خوشه‌اي انجام شد. بدين منظور يك ماتريس 30 در 30 شامل 30 ايستگاه هواشناسي و 30 متغير اقليمي و محيطي تشكيل شد. نتايج تحليل عاملي نشان داد كه آب‌وهواي منطقه متأثر از 5 عامل بارشي- رطوبتي، دمايي، بادي، تابش آفتاب و عوامل محيطي است. اين عامل‌ها درمجموع 92.5 درصد واريانس داده‌ها را تبيين كردند. سپس تحليل خوشه‌اي به روش ادغام سلسله مراتبي وارد بر روي پنج عامل مذكور انجام شد. نتايج گوياي چهار خوشۀ آب‌وهوايي در سطح منطقه موردمطالعه بود.