نگاهي به آموزه‌هاي اخلاقي در غزل‌هاي سعدي

A look at the moral teachings in Saʹʹadiʹʹs lyrics

افصح المتكلمين سعدي شيرازي، خداوندگار غزل عاشقانه پارسي است كه توفيق يافته است عالي‌ترين و زيباترين احساسات آدمي را با محوريت عشق و دوستي به زبان شعر بيان كند و در اين راه كسي را ياراي رقابت با او- در نوع خود- نيست. اين غزل‌ها البته به واسطه گرايش شيخ به اخلاق و آدميت و نيك‌رفتاري، كه در «گلستان» و «بوستان» و مواعظ به آنها توجه بيشتري داشته است- از رويكردهاي اخلاقي و انسان‌ساز خالي و بي‌بهره نيست. مقاله حاضر بر آن است تا رگه‌هايي از گرايش به اخلاق در غزل عاشقانه سعدي را نشان دهد و بر اين نكته تاكيد كند كه اخلاق در آثار سعدي بر پايه عشق است و دوستي و عشق نيز بر بنياد اخلاق و انسانيت است. در اين صورت شيخ توفيق يافته است به بهانه مضامين عاشقانه و احساسي، تعليم اخلاق مردمي را هم در مكان توجه قرار دهد.

Saadi, the lord of the Persian lyrics, has expressed the deepest feeling of human with the axis of love and friendship in such away that no other poets can compete with him. These lyrics due to Saʹadiʹs trend to moral deeds, humanity, good behaviors which in Golestan , Boostan, and Sermons have received much attention, contain moral approaches. The present article shows some traces of moral trends in Saadiʹs lyrics and put emphasis on the point that moral in Saʹadiʹs works is based on love and friendship and love itself is based on moral and humanity. Therefore, Saʹadi has succeeded in receiving the attention of people with the help of lovely contents around moral teaching.