ارزيابي كارايي نسبي بنادر ايران با تكنيك تحليل پوششي داده ها (DEA)

Relative Efficiency Appraisal of Iranian Ports Using Data Envelopment Analysis (DEA) Technique

هدف مطالعه‌ي حاضر مقايسه كارايي نسبي بنادر عمده‌ي ايران و شناسايي بنادر كارا براي سال هاي 1388 تا1390 است. روش تحقيق حاضر از نوع تحليلي-كاربردي بوده و جامعه آماري تحقيق حاضر را بنادر عمده كشور تشكيل مي‌دهند. براي جمع آوري داده هاي تحقيق از سايت اينترنتي سازمان بنادر و دريانوردي استفاده شد. داده ها به سال هاي 1388، 1389 و هشت ماه نخست 1390 مربوط هستند. روش تحليل داده ها نيز مبتني بر تكنيك تحليل پوششي داده ها (DEA) بوده است و براي تعيين ضريب كارايي بنادر و مشخص كردن بنادر كارا و ناكارا از مدل CCR خروجي محور و براي رتبه‌بندي واحدهايي كه با مدل CCR خروجي محور كارا شدند، از روش اندرسون-پيترسون (AP) استفاده شد. جهت محاسبه مدل ها و تجزيه و تحليل داده ها نيز از دو بسته نرم-افزاريLINGO و SPSS استفاده شد. يافته هاي تحقيق نشان داد كه در سال 1388، 36درصد، در 1389، 27درصد و در 1390، 27درصد بنادر كارا بودند. در سال هاي 1388 و 1389، بندر شهيد باهنر و در سال 1390، بندر شهيد رجايي كاراترين بنادر بودند. در نهايت، بنادر مجازي به عنوان الگوهايي براي بنادر ناكارا معرفي و پيشنهاد شدند. بنادر ناكارا در صورت رسيدن به شرايط بنادر مجازي متناظر با خود، كارا مي گردند.

The purpose of present study is to compare the relative efficiency of Iranian ports and identify the efficient ports in 2009 to 2011. Applied-analytical method was used and statistical population includes important Iranian ports. Data are gathered from Port and Maritime Organization of Iran. Data include the years 2009, 2010 and March to November 2011. CCR model is used to determine the efficiency ratio of ports and to distinguish efficient and inefficient ports. For the units that are identified as efficient by CCR model, Anderson–Pearson (AP) was used. For analyzing data, LINGO and SPSS software was used. Findings showed that in 2009, 36%, in 2010, 27% and in 2011, 27% of main Iranian ports have been efficient. In 2009 and 2010, Bahonar and in 2011, Rajaei ports were recognized as the most efficient Iranian ports. Finally, virtual ports were introduced as a pattern for inefficient ports. Inefficient ports will achieve efficiency if they can be promoted to achieve the conditions of their similar virtual ports.