مديريت ايمن سازي كالبدي بافت هاي تاريخي در برابر زلزله

Physical Retrofit of Historic Fabrics: Qazvin Historic Fabric

ميراث فرهنگي و بافت هاي تاريخي ذخاير اجتماعي هستند كه جانشيني ندارند و گوياي سنت هاي ارزشمندي هستند، اما متاسفانه اين بناها در مناطق نه تنها فرسوده اند، بلكه زيرساخت ها و جداره هاي آن ها قديمي است و در برابر سوانح طبيعي، مانند زلزله، مقاوم نيستند. از اين رو شناخت آسيب پذيري بافت هاي تاريخي و راهكارهاي ايمن سازي آن ها در مناطق زلزله خيز از جمله چالش هاي مديران اين قبيل جوامع است. با توجه به استقرار استان قزوين بر روي پهنه لرزه خيز و سابقه زلزله هاي شديد در اين منطقه، شهر قزوين و خصوصاً بافت تاريخي آن در معرض زلزله هاي شديد بوده است. اين امر لزوم توجه و تاكيد ويژه به موضوع كاهش آسيب پذيري، خصوصاً ايمن سازي كالبدي بافت تاريخي، را مي رساند. در مقاله حاضر، ضمن بررسي متون تخصصي و تجربه هاي جهاني و راهكارهاي سازمان هاي بين المللي، آسيب پذيري هاي بافت تاريخي قزوين تحليل و به موضوع ايمن سازي كالبدي آن از دو ديدگاه مديريتي تشكيلاتي و منظر شهري پرداخته مي شود. لازم به ذكر است راهكارهاي مديريتي تشكيلاتي بايد در قالب مديريت جامع شهري انگاشته شود و راهكارهاي ايمن سازي منظر شهري نيز از دو بخش منظر عيني و منظر ذهني مطالعه گردد. در اين مقاله ضمن اتخاذ روش تحقيق توصيف ي تحليلي با رويكرد كيفي نتيجه گيري م يشود كه، با تلفيق راهكارهاي سخ تافزاري (مهندسي) و نر مافزاري (مديريت ي آموزشي) در بافت تاريخي قزوين، ن هتنها م يتوان به استحكام بخشي عناصر سازهاي و غيرساز هاي پرداخت، بلكه با سازما ندهي مردمي، به اعتمادسازي و مشاركت مردم در حفاظت و نگ هداري بافت دست يافت شايان ذكر است كه، منظور از ايمن سازي بافت تاريخي قزوين ارتقاي دانش اهالي و افزايش توان جامعه در نگهداري بهينه و مراقبت در جلوگيري و كاهش تخريب در مقاطع زماني قبل، حين، و پس از زلزله است. به بيان ديگر در اين مقاله بر عرضه راهكارهاي مديريتي به همراه تمهيدات مهندسي تاكيد شده است كه، متخصصين و اهالي را قادر به ايجاد ايمني مطلوب در كالبد بافت ميكند.