بررسي موانع حمايتي و سازگاري زندگي با ديابت و عوامل موثر بر آن‌ها در بيماران ديابتي نوع 2 مراجعه كننده به بيمارستان‌هاي تابعه دانشگاه علوم پزشكي تهران

مقدمه: ابعاد رواني و رفتاري از موارد مهم زندگي با ديابت محسوب مي‌شود. اين مطالعه به منظور بررسي موانع حمايتي و سازگاري در زندگي با ديابت و عوامل موثر بر آن‌ها در بيماران ديابتي نوع 2 مراجعه كننده به بيمارستان‌هاي تابعه دانشگاه علوم پزشكي تهران طراحي و اجرا شد. روش‌ها: اين مطالعه از نوع مقطعي (توصيفي- تحليلي) بود كه در سال 1391 بر روي 600 بيمار به طور تصادفي ساده انجام شد. ابزار مطالعه شامل دو بخش اطلاعات دموگرافيك و مرتبط با سلامت و بيماري و شاخص كنترل ديابت (HbA1C) با 10 سوال و ابزار زندگي با ديابت در دو مانع حمايتي (8 سوال) و سازگاري (8 سوال) بود كه توسط مقياس از كاملا موافقم (5) تا كاملا مخالفم (1) اندازه‌گيري گرديد. روايي و پايايي ابزار اندازه گرفته شد. روش جمع‌آوري اطلاعات، تكميل پرسش‌نامه با استفاده از مصاحبه بود. براي تجزيه و تحليل داده‌ها از نرم‌افزار آماري SPSS نسخه 5/11و آزمون‌هاي آماري توصيفي (ميانگين و انحراف معيار) و استنباطي (2? و مدل رگرسيون لجستيك) استفاده شد. سطح معني‌داري در اين مطالعه كمتر از 05/0 در نظر گرفته شد. يافته‌ها: ميانگين و انحراف معيار موانع حمايتي مرتبط با ديابت و سازگاري به ترتيب 80/3 ± 71/22 و 68/5 ± 87/24 بود كه متغيرهاي جنس (01/0 = P)، سال‌هاي ابتلا به بيماري ديابت (001/0 > P)، سطح تحصيلات (001/0 > P)، نوع درمان (001/0 > P)، وضعيت شغلي (001/0 > P)، گروه‌هاي سني (001/0 > P)، وضعيت درآمد (001/0 > P)، سابقه خانوادگي مثبت ديابت (001/0 > P) و HbA1C (001/0 > P) با موانع حمايتي مرتبط با ديابت ارتباط آماري معني‌داري داشت. از طرف ديگر، نتايج نشان داد كه متغيرهاي سال‌هاي ابتلا به بيماري ديابت (001/0 > P)، سطح تحصيلات (001/0 > P)، نوع درمان (001/0 > P)، وضعيت شغلي (001/0 > P)، گروه‌هاي سني (001/0 > P)، وضعيت درآمد (001/0 > P)، سابقه خانوادگي مثبت ديابت (001/0 > P) و HbA1C (001/0 > P) با موانع سازگاري با ديابت ارتباط آماري معني‌داري داشت. نتيجه‌گيري: نتايج مطالعه حاكي از اين است كه عوامل متعددي در ابعاد سازگاري و حمايتي با بيماران ارتباط دارد، متغيرهاي مرتبط با كلاس اجتماعي و سابقه ابتلا با شانس شديد بودن مانع حمايتي و سابقه ابتلا، درآمد و HbA1C سال‌هاي ابتلا به ديابت با شانس شديد بودن مانع سازگاري ارتباط دارد كه اين امر مي‌تواند در طراحي و برنامه‌ريزي مداخلات ارتقاي سلامت كمك كننده باشد.