تبيين ساختاري ـ كاركردي مديريت مشاركتي شهري (مطالعه‎ي موردي : شهر مشهد)

در راستاي اينكه هر ساختاري را كاركرد ويژه اي است و هر كاركرد ويژه اي، ريشه در ساختاري دارد، هدف اين نوشتار، توصيف و تبيين ساختار و كاركرد مديريت مشاركتي در شهر مشهد است. تحليل ساختاري ـ كاركردي روشي است كه در اين پژوهش به كارگرفته شده است. تعداد پرسش‎نامه ها (384 نفر شهروند و 21 كارشناس شهري) از فرمول كوكران به‎دست آمده است. يافته ها نشان مي دهد كه دو نيمه ي "از بالا به پايين" (سازمان‎هاي شهري) و "از پايين به بالا" ( شوراي شهر و شهرداري) در ساختار مديريت شهري مشهد، به‎طور هم‎زمان و هم‎تراز فعّاليّت دارند (دوگانگي ساختاري)، به‎گونه‎اي كه نيمه ي "از بالا به پايين"، يك كاركرد به‎نسبت غيرمشاركتي و نيمه ي "از پايين به بالا" يك كاركرد نسبي مشاركتي را از خود آشكار مي كند (دوگانگي كاركردي). يافته‎ها نشان مي‎دهد كه ميانگين شاخص مشاركت، برابر 4/2 بوده كه اين مقدار كمي كمتر از حدّ متوسّط در طيف پنج گزينه اي ليكرت (5/25) است. بنابراين به‎دنبال "دوگانگي ساختاري"، "كاركرد نيمه‎مشاركتي" نيز از ويژگي هاي مديريت شهري مشهد است. در تبيين اين دوگانگي بايد گفت: در نيمه‎ي "از بالا به پايين" (سازمان‎هاي شهري)، منبع اصلي تاثيرپذيري و به‎دنبال آن، طرفِ پاسخ خواه، سازمان‎هاي فرادست هستند، در صورتي كه در نيمه ي "از پايين به بالا" ( شهرداري ـ شوراي شهر)، منبع اصلي تاثيرپذيري و به‎دنبال آن، طرفِ پاسخ خواه، شهروندان هستند. گذرنكردن برنامه هاي سازمان‎هاي شهري، از صافي شوراي شهر و همچنين، نبود مديريت يكپارچه نيز، از مهم‎ترين چالش هاي پيشِ روي مديريت مشاركتي شهري است.