پيش‌بيني پيشرفت تحصيلي توسط ادراك دانش‌آموزان از سبك‌هاي ارتباطي معلم

The prediction the students’ academic achievements, based on their perception of the teachers’ relationship style

هدف از اين پژوهش، پيش‌بينی پيشرفت تحصيلی توسط «ادراك دانش‌آموزان از سبك‌های ارتباطی معلم» بود .طرح اين پژوهش توصيفی از نوع همبستگی است. جامعه آماری آن دانش‌آموزان دختر سال سوم دوره راهنمايی ـ تحصيلی مدارس دولتی شهر تهران بودند كه آمار آنان 27339 نفر گزارش شده است .بدين منظور، نمونه‌ای با حجم 480 نفردانش‌آموز ان دختر پايه‌ سوم راهنمايی مدارس دولتی معمولی شهر تهران با ميانگين سنی 13 سالبه روش نمونه‌گيری چند مرحله‌ای انتخاب و داده‌ها با استفاده از پرسشنامه سبك‌های ارتباطی معلم و دانش‌آموز و ‌معدل تحصيلی دانش‌آموزان در نيمسال اول 1389 ـ 1388جمع‌آوری شدند. اعتبار و روايی پرسشنامه مذكور با استفاده از ملاك‌های روان سنجی احراز شد. داده‌های حاصله با استفاده از آمار توصيفی يعنی ميانگين و انحراف معيار و تحليل رگرسيون چند متغيری مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت. نتايج نشان داد كه طبق ارزيابی دانش‌آموزان، ميانگين رفتارهای مثبت معلمان در كلاس از قبيل رهبری، درك و فهم، آزادی و كمك كنندگی و نيز ميانگين رفتارهای منفی معلمان مانند ترديد، پرخاشگری، نارضايتی و سخت‌گيری پايين است. علاوه بر اين، نتايج تحليل رگرسيون چند متغيری نشان داد كه سبك ارتباطی «مثبت» قادر است پيشرفت تحصيلی (0001≥p،81/275= F، 366/0=R2) و سبك ارتباط «منفي» قادر است افت تحصيلی ( 0001≥p،41/134= F، 504/0=R2) را پيش‌بينی نمايد. در سبك ارتباطی مثبت خرده مؤلفه‌های »رهبري» و «آزادي» از توانايی پيش‌بينی كنندگی برخوردارند كه قوی‌ترين پيش‌بينی كننده «رهبري» معلم بود. اين متغير به تنهايی توانست 7/38 پيشرفت تحصيلی دانش‌آموزان را به طور معناداری پيش‌بينی كند ( 0001/0≥p ،041/302= F، 387/0=R2). در سبك ارتباطی منفی ضمن اين كه همه خرده متغيرها از توانايی پيش‌بينی كنندگی برخوردار بودند، ولی متغير «ترديد» قدرت پيش‌بينی كنندگی بالاتری داشت. تحليل داده‌ها نشان داد كه اين متغير به تنهايی می‌تواند 6/27 افت تحصيلی دانش‌آموزان را به طور معناداری پيش‌بينی كند (0001/0≥p،01/182= F، 276/0= R2 ).

The purpose of this research was to predict the students’ academic achievements, based on their perception of the teachers’ communicative style. The method being used was of the descriptive, co relational, one.27339 girl students, in third grade of junior high school in Tehran, were the statistical population. Amongst whom, 48 students, being about 13 years old, were selected by multiple cluster sampling. Data, then, were collected by a questioner, focusing on the student- teacher relationship style as well as the average scores of the students, during the first semester in1388-1389. By means of the psychometric criteria, both the validity and the reliability of the questioner have been verified. Descriptive analysis (mean, slandered deviation) and multiple regression analysis were used to analyze the data. Based on the findings, it was concluded that the mean scores of the both positive behaviors of the teachers, as: leadership, understanding, freedom, supporting, and negative behaviors, as: indecisiveness, aggressiveness, dissatisfaction and seriousness, were very low. It is, also, represented from the multiple regression analysis that not only can positive relationship style predict the academic achievements of the students (R2=0/366, F=275/81, p<0/0001), but also, by means of the negative one, students’ low achievements would be predicted, (R2=0/504, F=134/41, p<0/0001). In positive relationship style, freedom and supporting are the best predictors; however, the most powerful one is the leadership of the teacher, predicting the student achievements up to 38/7(R2=0/387, F=302/041, p<0/0001). Although all the elements in negative style are able to predict the low achievements of the student, the indecisiveness is the best indicators, 27/6, (R2=0/276, F=182/01, p<0/0001).